Op 24 april 2026 versoepelde de Vlaamse Nutsregulator (VNR) de regels voor flexibele aansluitingen. 760 bedrijven en 500 batterijprojecten worden daardoor op korte termijn aansluitbaar. Dit artikel legt uit wat er verandert, welke vergoedingen er zijn, en wat dit concreet betekent voor jouw project.
De 3 belangrijkste wijzigingen op een rij
- Fall-Back Flex versoepeld: geen geplande netinvestering meer nodig. 760 bedrijven krijgen een aansluitingsofferte.
- Aangepast batterijcontract: voor 500 BESS-projecten werkt Fluvius een apart aansluitingscontract uit met technische flexibiliteit.
- Geen vast tarief: vergoedingen lopen via biedingen op NODES (Marktflex) of forfaitaire compensatie (technische flex).
1. Waarom nu? Het Vlaamse elektriciteitsnet zit vol
Het Vlaamse elektriciteitsnet loopt tegen zijn limieten aan. Op 24 april 2026 staan meer dan 2.100 dossiers in de wachtrij voor een aansluiting op hoge en zeer hoge spanning: 650 bedrijven en minstens 650 batterijprojecten, en dat aantal blijft groeien. Tegelijk willen bedrijven elektrificeren met warmtepompen, laadpalen en batterijopslag, terwijl gezinnen investeren in zonnepanelen en thuisbatterijen.
Fluvius pakt dit aan via drie sporen:
Spoor 1
Investeren in uitbreiding en versterking van het net.
Spoor 2
Flexibele aansluitingen en marktmechanismen om extra capaciteit vrij te maken.
Spoor 3
Beleidskeuzes rond prioritering van bedrijven.
De wijzigingen van april 2026 vallen onder spoor 2: in plaats van jaren te wachten op netverzwaring, krijg je nu al een aansluiting, maar met de voorwaarde dat Fluvius bij problemen mag ingrijpen op jouw installatie. In ruil daarvoor krijg je een vergoeding.
2. De 4 soorten flexibiliteit bij Fluvius
Niet elk type flexibiliteit levert geld op. Sommige zijn verplicht en vergoeden alleen de schade. Hieronder het volledige overzicht:
2.1 Impliciete flexibiliteit (prijssignalen)
Dit zijn de gewone tariefprikkels zoals het capaciteitstarief of dynamische energieprijzen. Je krijgt geen directe vergoeding, maar je bespaart geld door slimmer te verbruiken. Een thuisbatterij met EMS-sturing speelt hier standaard al op in.
2.2 Marktflex (expliciete flexibiliteit via NODES)
Hier bied je als bedrijf of klant flexibel vermogen aan op het NODES-platform. Fluvius koopt de flexibiliteit die nodig is, en je bepaalt zelf de prijs in je bod. Er zijn drie subvarianten:
MaxUsage
Je spreekt met Fluvius een maximaal vermogen af dat je mag afnemen of injecteren. Geen activatiesignaal nodig. Je houdt je gewoon aan de afgesproken limiet.
LongFlex
Je reserveert vooraf capaciteit (bv. dagelijks 1 MW tussen 17u-20u). Je krijgt een reservatievergoeding om dat vermogen klaar te houden. Activaties lopen via ShortFlex.
ShortFlex
Dagelijkse biedingen. Fluvius selecteert die dag welke blokken effectief worden geactiveerd. Assetdeelname mogelijk vanaf 1 kW.
2.3 Fall-Back Flex (flexibele aansluiting) — NIEUW
Dit is de grote verandering van april 2026.
Fall-Back Flex is een aansluitingscontract waarbij je het volledige gevraagde vermogen krijgt, maar waarbij Fluvius je kan oproepen om verbruik of injectie tijdelijk te verminderen bij netcongestie. Tot nu toe kon dit enkel in zones met een geplande netinvestering. Vanaf nu mag het ook zonder die voorwaarde. Zo kunnen 760 vastgelopen dossiers vooruit.
2.4 Technische flexibiliteit (T-flex / redispatching)
Dit is uitzonderlijk en gaat over noodsituaties op het net. Fluvius mag onder buitengewone omstandigheden grote installaties aansturen via een telecontrolekast, ook zonder voorafgaand akkoord. Dit recht is vastgelegd in het Technisch Reglement Distributie Elektriciteit (TDRE). Voor productie-installaties die worden afgeschakeld is er een financiele compensatie geregeld.
3. Wat verandert er concreet in april 2026?
3.1 Versoepeling Fall-Back Flex
Tot april 2026 eiste de VNR een een-op-een koppeling tussen een klantaanvraag en een concreet gepland netinvesteringsproject van Elia of Fluvius. Die voorwaarde is nu geschrapt binnen het tijdelijke Fall-Back Flex-kader.
Gevolg: Fluvius kan in het voorjaar 2026 offertes uitsturen voor de 760 dossiers die flexibiliteit nodig hebben. De klant krijgt zijn volledig gevraagde vermogen, maar moet aanvaarden dat Fluvius op piekmomenten kan oproepen om af te schakelen.
3.2 Aangepast aansluitingscontract voor batterijprojecten
Specifiek voor industriele batterijen (BESS, containeroplossingen) heeft Fluvius samen met de VNR een aangepast aansluitingscontract uitgewerkt met technische flexibiliteit. Het contract is eerder dit jaar geconsulteerd (openbaar ter commentaar gelegd). De VNR moet nu de definitieve beslissing nemen, verwacht in de komende maanden.
3.3 Stand van zaken (24 april 2026)
| Categorie dossiers | Offerte op te maken | Offerte bezorgd | Contract getekend |
|---|---|---|---|
| Klassieke aansluiting | 569 | 528 | 886 |
| Flexibele aansluiting (Fall-Back Flex) | 760 | 22 | 1 |
| Batterijdossiers (techn. flex) | 95 | 205 | 9 |
| Batterijdossiers met extra contractueel vermogen | 400 | 0 | 0 |
Bron: Fluvius via Solar Magazine, 24 april 2026.
4. Wat betaalt Fluvius? Vergoedingsmechanismen
Er bestaat geen vast tarief in euro per MWh dat Fluvius uitbetaalt voor flexibiliteit. Dat is een fundamenteel verschil met het Nederlandse systeem (TenneT aFRR), waar je wel vaste capaciteitsprijzen ziet. In Vlaanderen gebeurt het via biedingen, reservaties en forfaitaire compensaties.
4.1 Marktflex (ShortFlex/LongFlex) — marktgebaseerde vergoeding
De vergoeding komt tot stand via biedingen op het NODES-platform. Je bepaalt zelf een maximum activatieprijs in euro per MWh in je bod. Belangrijke spelregels:
- Minimale omvang: 1 kW per asset (samenvoegbaar tot grotere portfolio's).
- LongFlex: reservatievergoeding vooraf + eventuele activatieprijs via ShortFlex.
- Niet-divisible: een bod wordt in zijn geheel aanvaard of niet.
- Beschikbaarheid: als de beschikbaarheidsfactor onder 60% zakt, wordt geen activatievergoeding uitbetaald.
- MaxUsage: geen aparte beschikbaarheidsvergoeding, vergoeding op basis van volumereductie t.o.v. historisch niveau.
- Betaling: 30 dagen na factuurdatum.
4.2 Fall-Back Flex — vermogen tegen limiet
Bij Fall-Back Flex is het geen 'opbrengst' maar een aansluitingsvoordeel. De waarde voor de klant zit vooral in:
- Tijdsvoordeel: maanden tot jaren eerder aangesloten.
- Investering mogelijk maken die anders zou vastlopen.
- Volledig vermogen buiten piekmomenten (geen permanente limiet).
4.3 Technische flexibiliteit — forfaitaire compensatie
Bij niet-marktgebaseerde redispatching (Fluvius schakelt af zonder dat je erop geboden hebt) is er een financiele compensatie, samengesteld uit:
- Het flexibiliteitsvolume, berekend op kwartierbasis via een referentiemodel.
- De day-aheadprijs op de Belgische spotmarkt (niet negatief).
- Gederfde groenestroomcertificaten (voor PV/wind).
- Gederfde warmtekrachtcertificaten (voor WKK).
- Door de minister bepaalde compensatie voor de onbalansimpact.
- Min: de vermeden exploitatiekosten (bv. brandstofkosten die je niet hebt gemaakt).
Kortom: je wordt vergoed voor de verloren opbrengst plus een onbalansvergoeding, minus kosten die je niet hebt gemaakt. Dit is de facto een schadeloosstelling, niet een verdienmodel.
Samenvattende tabel vergoedingsmechanismen
| Type | Vergoedingsmodel | Voor wie? | Indicatieve waarde |
|---|---|---|---|
| Impliciet (tarief) | Besparing op factuur | Alle klanten met EMS/batterij | ca. 200-600 euro/jaar gezin |
| Marktflex (NODES) | Bieding + activatie | Bedrijven + batterij vanaf 1 kW | Variabel; euro/MWh per bod |
| Fall-Back Flex | Aansluitingsvoordeel | Bedrijven in congestiezones | Versnelde aansluiting |
| Technische flex (T-flex) | Forfaitaire compensatie | Grote installaties (verplicht) | Schadeloosstelling |
5. Impact voor particulieren (thuisbatterij)
De wijzigingen van april 2026 gaan niet direct over particuliere thuisbatterijen. Die vallen buiten de wachtrijproblematiek.
Het verdienmodel van een thuisbatterij blijft in essentie:
- Zelfconsumptie verhogen van ca. 30% naar 60-80% (verschil afnameprijs van 0,27 euro/kWh en injectievergoeding ca. 0,03 euro/kWh).
- Peak shaving op het capaciteitstarief (57,45 euro/kW/jaar in 2026).
- Arbitrage bij dynamische contracten (nachtladen, avondontladen).
De thuisbatterijpremie van Fluvius blijft stopgezet (voor installaties met keuringsattest na 31 maart 2023). Marktflex-deelname is technisch mogelijk vanaf 1 kW, maar gebeurt in de praktijk via aggregators.
6. De grote kans voor bedrijven & BESS
Dit is waar de echte impact zit. Voor BESS-projecten (industriele batterijopslag) geldt:
Congestiezone? Fall-Back Flex is nu realistisch
Als je klant tegen een aansluitingsblokkade aanloopt in een congestiezone, biedt Fall-Back Flex nu een concrete uitweg. Geen jaren meer wachten op netverzwaring.
Aangepast batterijcontract op komst
Voor batterijdossiers komt er een apart aansluitingscontract met technische flexibiliteit. Beslissing VNR verwacht in Q2-Q3 2026.
Marktflex als extra inkomstenstroom
ShortFlex/LongFlex via NODES kan een extra revenue stream worden, bovenop autoconsumptie, peak shaving en arbitrage. Vereist een FSP-contract en sturingslogica.
Praktische stappen voor bedrijven
- Volg het VNR-besluit op: abonneer je op de persmededelingen van de Vlaamse Nutsregulator voor de definitieve beslissing.
- Check de congestiezone: vraag bij elke offerte expliciet aan Fluvius of de locatie in een congestiezone zit en of Fall-Back Flex van toepassing is.
- Overweeg FSP-partnerschap: positioneer je als of werk samen met een Flexibility Service Provider (FSP). Aanmelden kan via FRPflex@fluvius.be.
- EMS-compatibiliteit: check of je EMS geconfigureerd is voor NODES-deelname.
7. Wat we nog niet weten
Een eerlijk overzicht benoemt ook de onzekerheden. Volgende punten zijn op 24 april 2026 nog niet publiek beschikbaar:
- De exacte tariefformule in het nieuwe batterij-aansluitingscontract (VNR moet nog beslissen).
- Maximale aantallen oproepen per jaar bij Fall-Back Flex (wordt per zone vastgelegd).
- Concrete euro/MWh vergoedingen voor technische flexibiliteit (afhankelijk van marktprijzen en certificatenwaarden).
- De interactie tussen Fluvius-flexibiliteit en Elia-producten (aFRR, mFRR) voor dezelfde asset.
Onze aanbeveling
Zodra het VNR-besluit er is (vermoedelijk Q2 of Q3 2026), publiceren we een update met de concrete contractuele parameters. Schrijf je in voor onze nieuwsbrief om op de hoogte te blijven.
8. Veelgestelde vragen (FAQ)
V:Kan ik als particulier met een thuisbatterij deelnemen aan Fluvius Marktflex?
A: Technisch is deelname mogelijk vanaf 1 kW, maar in de praktijk verloopt dit via een aggregator (Flexibility Service Provider). Je thuisbatterij-EMS moet compatibel zijn met het NODES-platform. Voor de meeste gezinnen blijft autoconsumptie en peak shaving het hoofdverdienmodel.
V:Wat is het verschil tussen Fluvius-flexibiliteit en Elia aFRR/FCR?
A: Fluvius-flexibiliteit (Marktflex, Fall-Back Flex) gaat over congestie op het distributienet. Elia aFRR en FCR zijn balanceringsdiensten op transmissieniveau. Het zijn aparte markten met eigen spelregels. Voor BESS-installaties boven 1 MW kan deelname aan beide interessant zijn, maar de interactie is nog niet volledig uitgeklaard.
V:Hoeveel verdien ik met Fluvius onbalans/flexibiliteit?
A: Er is geen vast tarief in euro per MWh. Bij Marktflex bepaal je zelf de prijs via biedingen op het NODES-platform. Bij Fall-Back Flex is de waarde vooral het tijdsvoordeel (sneller aangesloten). Bij technische flexibiliteit is er een forfaitaire schadeloosstelling op basis van de day-aheadprijs en gederfde certificaten.
V:Wat is Fall-Back Flex precies?
A: Fall-Back Flex is een flexibel aansluitingscontract. Je krijgt je volledig gevraagde vermogen, maar Fluvius mag bij netcongestie tijdelijk vragen om verbruik of injectie te verminderen. Sinds april 2026 hoeft er geen geplande netinvestering meer te zijn, waardoor 760 geblokkeerde dossiers vooruit kunnen.
V:Wanneer komt het aangepaste batterij-aansluitingscontract?
A: De Vlaamse Nutsregulator (VNR) moet de definitieve beslissing nog nemen. Dit wordt verwacht in Q2 of Q3 2026. Pas dan kennen we de exacte voorwaarden: vergoedingsformule, maximaal aantal oproepen per jaar en tijdsduur van oproepen.
V:Moet ik als bedrijf zelf bieden op NODES of kan iemand dat voor mij doen?
A: Je hoeft het niet zelf te doen. Je kan samenwerken met een Flexibility Service Provider (FSP) die jouw flexibel vermogen aggregeert en aanbiedt op het NODES-platform. Aanmelden als FSP kan via FRPflex@fluvius.be.
9. Conclusie & aanbevelingen
De versoepelingen van april 2026 zijn goed nieuws voor iedereen die vastliep in de aansluitingswachtrij. 760 bedrijven krijgen via Fall-Back Flex een offerte, en voor 500 batterijprojecten komt er een aangepast contract.
Maar het is geen vrijblijvend cadeau: je aanvaardt dat Fluvius bij netcongestie kan ingrijpen, en de vergoedingsmechanismen zijn marktgebaseerd of forfaitair, niet gegarandeerd hoog. Voor BESS-projecten blijven autoconsumptie, peak shaving en energie-arbitrage de hoofdopbrengst. Marktflex via NODES kan een mooie extra worden.
Voor particulieren verandert er voorlopig weinig: de value streams van een thuisbatterij blijven zelfconsumptie, piekbeperking en arbitrage. Marktflex-deelname is technisch mogelijk maar loopt in de praktijk via aggregators.
Heb je vragen over flexibiliteit voor jouw project? Contacteer ons vrijblijvend of bekijk onze BESS-calculators om de value streams voor jouw situatie te berekenen.
Gerelateerde artikels
Premie thuisbatterij 2026 Vlaanderen: Bestaat die nog?
De Vlaamse premie voor thuisbatterijen is stopgezet. Ontdek de historiek en of een batterij nog rendabel is zonder subsidie.
Welk zonnepaneel kiezen in 2026? De complete gids
Back contact, TOPCon of smart module? Vergelijk de nieuwste zonnepanelen en ontdek welk paneel het beste past bij jouw dak.